Menu

Sojusz okupantów

22 września 1939. W Brześciu nad Bugiem generałowie niemiecki i sowiecki przyjmują „defiladę braterstwa”. Linia demarkacyjna rozdziela obie okupacje.

Chociaż walka polskich oddziałów z Niemcami nadal trwa, obaj agresorzy, III Rzesza i Związek Sowiecki, obejmują polskie ziemie, zgodnie ze swym wcześniejszym tajnym porozumieniem. Niepodjęcie działań wojennych przez Anglię i Francję, mimo ich sojuszniczych deklaracji, przesądza o ostatecznej klęsce Polski. Oba te kraje jednak nie wycofują się do „stanu pokoju”, który oznaczałby zgodę Europy na kolejny podbój agresywnego totalitaryzmu; wojna trwa.

Od pierwszych dni okupacji najeźdźcy na podbitym terytorium Rzeczpospolitej usiłują nie tylko obezwładnić walczące lub mogące walczyć wojsko, lecz także wszelkie polskie elity – polityczne, administracyjne, intelektualne. Intencja agresji staje się oczywista: całkowita likwidacja państwa polskiego. Linię, łączącą odtąd oba państwa totalitarne, przedstawiają one w propagandzie jako granicę przyjaźni.

28 września 1939 – ZSRR i III Rzesza zawierają Układ o przyjaźni i granicach, przypieczętowujący podział ziem polskich pomiędzy dwóch agresorów.

Adolf Hitler (kanclerz III Rzeszy) w przemówieniu

Niemcy i Rosja stworzą tu [w Europie Wschodniej] zamiast zapalnego ogniska Europy sytuację, którą kiedyś będzie można ocenić jako odprężenie […]. Nie mamy wobec Anglii ani Francji żadnych celów wojennych […]. Jeśli Anglia dziś wierzy, że musi prowadzić wojnę przeciwko Niemcom, to chciałbym na to odpowiedzieć, co następuje: Polska w kształcie Traktatu Wersalskiego już nigdy się nie odrodzi! Gwarantują to w ostatecznym rachunku nie tylko Niemcy, gwarantuje to także Rosja.

Gdańsk, 19 września 1939

Z tajnego protokołu dodatkowego do „Układu o przyjaźni i granicach” pomiędzy III Rzeszą a ZSRR

Obie strony nie będą tolerowały na swoich obszarach agitacji polskiej, oddziałującej na tereny drugiej strony. Wszelką tego typu agitację będą na swoich terenach powstrzymywać w zarodku, informując się wzajemnie o wskazanych [koniecznych] środkach.

Moskwa, 28 września 1939

 Wiaczesław Mołotow (komisarz spraw zagranicznych ZSRR) podczas V Nadzwyczajnej Sesji Rady Najwyższej ZSRR

Rządzące koła Polski niemało się pyszniły „trwałością” swego państwa i „potęgą” swej armii. Jednakże wystarczające okazało się krótkie uderzenie w Polskę ze strony armii niemieckiej, a potem Armii Czerwonej, aby nic nie zostało z owego pokracznego bękarta traktatu wersalskiego, który żył kosztem ucisku niepolskich narodowości.„Tradycyjna polityka” bezdogmatycznego lawirowania i gry pomiędzy Niemcami i ZSRR okazała się niewypłacalna i całkowicie zbankrutowała. […]

Polsce nie pomogły ani angielskie, ani francuskie gwarancje. Właściwie to i dotąd nie wiadomo, co to były za „gwarancje” (powszechny śmiech).

Moskwa, 31 października 1939

Tarnopol, 25 września 1939. Polska broń zdobyta przez żołnierzy radzieckich. Fot. Ośrodek KARTA

 

Lwów, wrzesień 1939. Żołnierze rozdający mieszkańcom radzieckie gazety. Kadr z propagandowego filmu Michaiła Romma „Oswobożdienie Zapadnoj Ukrainy”. Fot. Ośrodek KARTA

 

Wrzesień 1939. Spotkanie żołnierzy Wehrmachtu i Armii Czerwonej na Kresach Wschodnich II Rzeczypospolitej. Fot. Ośrodek KARTA

 

Wrzesień 1939. Oddziały Armii Czerwonej wkraczające do Polski. Fot. Ośrodek KARTA

 

Karykatura autorstwa Artura Szyka. Fot Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Warszawa, 5 października 1939. Adolf Hitler przyjmuje defiladę wojsk niemieckich w Alejach Ujazdowskich. Fot Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

   Berlin, wrzesień 1939. Minister spraw zagranicznych Rzeszy Joachim von Ribbentrop (z prawej) z ambasadorem sowieckim w Berlinie Aleksandrem Szkwarcewem (z lewej), przed wylotem na rozmowy w Moskwie. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

  Berlin, 12 listopada 1940. Wizyta komisarza ludowego Wiaczesława Mołotowa (z lewej) u ministra spraw zagranicznych Rzeszy Joachima von Ribbentropa. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

       Berlin, 14 listopada 1940. Spotkanie komisarza ludowego Wiaczesława Mołotowa (z lewej) z ministrem spraw zagranicznych Rzeszy Joachimem von Ribbentropem (z prawej). Widoczni także: tłumacz-radca ambasady Hilger (drugi z prawej) i kierownik organizacyjny NSDAP Robert Ley (drugi z lewej). Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 


Białystok, październik 1939. Oficerowie radzieccy w towarzystwie oficera niemieckiego po zakończeniu rozmów. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Kraków, 7 listopada 1939. Uroczystość objęcia przez Hansa Franka urzędu gubernatora okupowanych ziem polskich na dziedzińcu Wawelu. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Warszawa, luty 1940. Niemiecko-radziecka komisja do spraw przesiedleń. W środku Oskar Dengel, komisaryczny prezydent Warszawy. Fot. Jan Ryś / Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Wrzesień 1939. Spotkanie niemieckiego i radzieckiego patrolu na linii demarkacyjnej. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Lipiec 1940. Gubernator Hans Frank w towarzystwie oficerów na granicy niemiecko-radzieckiej. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Kraków, kwiecień 1940. Rozporządzenie gubernatora Hansa Franka w sprawie wysyłania Polaków na roboty przymusowe do Rzeszy. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

Radom, maj 1940. Wizyta gubernatora Hansa Franka w fabryce broni. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

 

Dodaj komentarz

Możesz użyć znaczników HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>